Эркн төр хаһллһн
Эркн төр хаһллһн — Әрәсән дунд сурһульд давулгддг сул кичәл. Терүнд школмудын сурһульчнр орн-нутгиннь, келн-улсиннь туужин, сойлын, заң-авьясин төрмүдәр күүндвр тогтана. Дунд школын тогтлцанд 2022 җилд орулгдла. Эн төсвин түрүн кичәлиг Әрәсән Федерацин йирңкәлгч Владимир Владимирович Путин 2022-гч җилин сентябрь сарин 1 шинлә Калининград балһснд давулла. 2025 җиләс авн Эркн төр хаһллһн нерәдлһтә мөрә учргдла. Терүг иим кичәлмүдиг соньн кевәр, ик дамшлттаһар давулдг багшнрт нерәднә.
Тууҗнь
Түрүн болҗ Эркн төр хаһллһн гидг нерлһтә кичәлиг дунд сурһулин тогтлцанд орулх седвәриг «Медрл» хамцана 2022-гч җилин июнь сарин 20-д болсн селвлцәнд зәңглсмн. Сурһулин шин җил эклхин алднд Әрәсән эрдм-сурһулин министерств зааврин шишлң эв-арһсиг багшнрт белдҗ өгсмн[1]. Әрәсәд 700 ормд классмудин залачнриг иим кичәлмүдиг давулдг дасххин төлә шишлң сурһуль бүрдәсмн[2].
Түрүн 'Эркн төр хаһллһн кичәлиг Әрәсән Федерацин йирңкәлгч Владимир Владимирович Путин 2022-гч җилин сентябрь сарин 1 шинлә Калининград балһснд ирсн цагтан давулла. Тер кичәлд цуг Әрәсән школмудас сурһульдан болн марһаст шунмһаһар орлцад сән аш үзүлсн сурһульчнр, номин, сойлын, спортин халхар йилһрсн күүкд-көвүд орлцсн билә. Кичәл нег һол төр даах күсл уга билә. Йирңкәлгчтә күүндсн цагтан бичкдүд олн сурврмуд өглә, тер дунд номин, тууҗин, эргндк йиртмҗ харлһна, болн нань чигн олн төрмүдин тускар. Кичәлин бичмр зургнь Әрәсән Федерацин йирңкәлгчин сайтд бәәнә[3].
'Цуг Әрәсән школмудар болхла Эркн төр хаһллһна кичәл сентябрин түрүн Сарң өдрлә, сентябрь сарин 5-д давла. Сурһулин җилин долан хонг болһн давх кичәлмүдин һол төрмүднь эртәснь тодлгдна. Тедн тууҗд учрсн йовдлмуд, нертә улсин намтрмуд, байрин өдрмүд, чинртә төсвмүд болн нань чигн төрмүд болна[4].
Кичәлмүдин белдврт кергтә эв-арһсиг Әрәсән эрдм-сурһулин Академин (РАО) Эрдм делгрүллһнә хол бодлһин Институт белдсмн [5]. Төрмүд тогталһна көдлмшт тогтсн йосна кемҗәһәр, номин, сурһалин бичг бәрмтс олзлгдсмн[6]. Эн төсвиг Бичкдүдин, өрк-бүлмүдин болн сурһмҗин Институт давулҗана.
2024 җиләс авн 'Эркн төр хаһллһн бичкдүдин садмудт, 5 нас күрсн күүкд дунд давулгддг болҗана. Тиим седвәриг ах багмудт кичәлмүд давулдг бичкдүдин садмудын сурһмҗлачнр болн багшнр босхсмн. Эднә тоолврар, ах багмудин бичкдүд тиим төрмүдт икәр соньмсна[7]. Әрәсән бичкдүдин садмудт түрүн болҗ Вологда балһснд 2025-гч җилин январь сарла эклҗ давулсмн[8].
Кичәлин кецнь
Эркн төр хаһллһна кичәлиг долан хонгт нег, Сарң өдрлә 1-гч классас авн 11-гч класс күртл түрүн кичәләр давулна. Кичәл болһн Әрәсән Федерацин частрар, Әрәсән тугиг өргәд эклнә.
Кичәл болһнд йилһән зура тогтаһад, демндг эв-арһар теткнә. Эв-арһнь тавн әңгәр йилһрнә. 1-гч классас авн 2-гч класс күртл; 3-с - 4-гс класс күртл, 5-с авн 7-гч класс күртл, 8-с авн 9-гч класс күртл, 10-гч классас авн 11-гч класс күртл. Тиим демндг эв-арһсиг колледжмудт бас белдсмн[9].
Кичәлин демнлһнә эв-арһст кичәлин диг-даран, кергтә үзллт, таньлцуллһ болн плакат бәәнә. Ах классмудин сурһульчнрт бас тиим демнлһнә эв-арһс белдсмн. Зураһар, сурһульчнр үзллт хәләчкәд, багш өгсн даалһвриг күцәчкәд, тер төрәр хоорндан күүндвр тогтах зөвтә. Кичәлин йовудыг багш болһн эврән тодлҗ авад, эврәннь зураһарн давулна[4].
Үзллт демнлһнд Әрәсән Федерацин нертә улсиг бичҗ авсмн. Күн болһн эврәннь эрдмин, эс гиҗ көдлмшиннь төрәрн цәәлһвр өгнә. Үлгүрлхд, «Әрәсән хун улс» төрәр Әрәсән Деед хүүвин толһачин дарук Пётр Толстой келҗ өгсмн; Волонтёрин өдрин тускар «Ут насн - байр» гидг саңгин бүрдәһәч Елизавета Олескина келҗ өгсмн; «Әрәсә — эрүл-менд нутг» төрәр олимпийск чемпионаинертә Максим Траньков келҗ өгсмн. Үзллтд күүндвр бичҗ авсмн: спикер болһн сурһульчнрин сурврмудт хәрү өгчәнә[4].
Кичәлмүдин эв-арһс 'Эркн төр хаһллһна сайтд бәәнә. Тедниг цугтаһнь буулһҗ авч болжана.
Мөрә
2025 җилин эклцәр Әрәсәд 'Эркн төр хаһллһна 105 кичәлд 20 сай шаху сурһульчнр орлцсмн. Спикер болад 120 күн орлцсмн. Кичәлин сурһульд кергтә тоотсиг белдлһнд дөңг күргхин төлә Әрәсән һоллгч эдл-ахус орлцсмн, тер дунд: Әрәсән төмр хаалһсин эдл-аху (РЖД); Росатом, Әрәсән Сбербанк, Әрәсән Негдгч канал (телеүзлвр); Нарт -делкән бичкдүдин Артек цутхлң; Әрәсән дәәнә туужин хамцан болн нань чигн. 'Эркн төр хаһллһна кичәлмүдин өөдән чинрнь үнләд, эн төсвд нерәдәд цуг Әрәсән мөрә бүрдәгдсмн. Энүг җил болһн давулна. Ачлвр 4 нерәдлһәс тогтна:
- Эн җилин хамгин сән интервью;
- Үзллтин зәңгллһнә хамгин сән көтләч;
- Партнёр улсин хамгин сән кичәл;
- Тергүн улс. Эркн төр хаһллһн сериалын хамгин сән җөҗгч.
Багшнрт «Эркн төриг үүдәҗәһәд» гидг ачлврин онц нерәдлһ бүрдәсмн. Марһанд багшнр кичәлдән олзлхин төлә үүдәсн эврәннь эв-арһан үзүлҗ чадҗана.
Шалһачнр дунд бичкдүдин, өрк-бүлмүдин болн сурһмҗин Институтин көдләчнр болн Эк-эцкнрин цуг Әрәсән комитетин орлцачнр болн «Кү асрх» гидг марһана төгсгч әңгин орлцачнр орна[10].
Примечания
- ↑ «Разговоры о важном» в школе: что это и какие темы обсуждаются, Коммерсантъ (11 Туула сарин 2024). Дата обращения: 22 Хөн сарин 2025.
- ↑ Кравцов: «Разговоры о важном» позволят интересно рассказать о ценностях и истории России (рус.). Минпросвещения России. Дата обращения: 22 Хөн сарин 2025.
- ↑ Открытый урок «Разговор о важном», Президент России. Дата обращения: 22 Хөн сарин 2025.
- ↑ 1 2 3 Разговоры о важном. Министерство просвещения Российской Федерации. Дата обращения: 22 Хөн сарин 2025.
- ↑ Разговоры о важном. Методические рекомендации. Институт стратегии развития образования.
- ↑ Классный час "Разговоры о важном" 2025-2026: что это такое, программа, темы уроков, Комсомольская правда. Дата обращения: 22 Хөн сарин 2025.
- ↑ Путин поддержал идею проводить "Разговоры о важном" в детских садах, РИА Новости (3 Хулһн сарин 2024). Дата обращения: 22 Хөн сарин 2025.
- ↑ Власти Вологды первыми в стране ввели еженедельные «Разговоры о важном» в детсадах, Известия (21 Туула сарин 2025). Дата обращения: 22 Хөн сарин 2025.
- ↑ Разговоры о важном в колледже: как организовать внеурочные занятия для СПО (рус.). Единый всероссийский институт дополнительного профессионального образования. Дата обращения: 22 Хөн сарин 2025.
- ↑ Старт первой Всероссийской премии «Разговоры о важном» (12 мая 2025). Дата обращения: 22 Хөн сарин 2025.