Калмык Фёдор Иванович
| Фёдор Калмык | |
|---|---|
| Fedor Kalmouk, Feodor Kalmück | |
| | |
| Һарсн җил-өдр | 1765[1] |
| Төрсн һазр | |
| Нас барсн җил-өдр | 1832 январь сарин 27 |
| Нас барсн һазр | |
| Орн-нутг | |
| Мергҗлнь | художник |
Фёдор Иванович Калмык (нем. Fedor Kalmouk, Feodor Kalmück; 1765, Хальмг Таңһч — 1832 январь сарин 27, Карлсруэ[d]) — хальмгин болн немшин зурач.
Намтрнь
1765-гч җилмүдин алднд Хальмгудын торһуд улсин дунд төрсмн. 1771-гч җилин январь сарла хальмгуд Әрәсән һазрас хәрү Зүңһар тал нүүсн цагт, бичкн көвүг яицкин хазгуд бәрәнд авсмн. Тедн Екатерина II хатна зааврар хальмгудыг зогсахар зүтклдсмн. Хөөннь хазгуд зурһата бичкниг Санкт-Петербургур йовулад, Екатерина II хатнд белглҗ. Санкт-Петербургд көвүг кирстд орулад, Фёдор нер өгсмн
Фёдориг Екатерина II хатн бадена Амалия Гессен-Дармштадтская хатнд белглҗ. Тернь Павел I ирх хаана түрүн авалин ик эгч бәәсмн. Карлсруэ балһснд Амалия Фёдориг эмчин сурһульд орулҗ. Болв, көвүнә зурдг билг үзәд, энүг хаана зурачнр Меллит болн Беккер хойрт сцрһульчар орулҗ. Хөөннь көвүг бадена Карлсруэ балһсна Карл Фридрих бүрдәсн художественн школд орулна. Тер школыг төгсәснә хөөн Фёдорт маркграфин стипеньдь өгәд, 1791-гч җилд сурһулян цаараннь автха гиһәд, Рим балһснур йовулсмн. Римд Фёдор школын үр көвүнтә — иргчдән архитектор болсн Фридрих Вейнбреннерта сурсмн, тернь XIX зун җилин эклцәр Карлсруэн һол цутхлңгин тосхлтын архитектурин классицизмин намбаһар үүдәсмн. Римд сурчасн цагтан Фёдор Лоренцо Гибертин тогтасн Флоренцин баптистерин һурвдгч хааһулын сиилвр кесмн.
1803-гч җилд Англин лорд Томас Брюсин археологин экспедициг дахад Афинан Акрополин малтлһнд одна. 1803-гч җилин апрель сарла Фёдор Калмык Грецин малтлһнд эклсн зургудан төгсәхин төлә Англь орна. 1806 җилд Карлсруэд ирәд, герцог Баденскин өргәгә зурач болна.
1810-гч җилд Рим, Неаполь болн Салерно эргәд йовна. Помпеид археологин малтлһнд орлцна.
1832-гч җилин январь сарин 27-д Карлсруэд сәәһән хәәсмн.
Үүдәлтнь
Фёдор Калмыкин хамгин туурсн сиилврин зургуднь «Галатеян йилһүсн байр», «Вакханалия», «Марс болн Венера», «Гебелин зург» болн «Эврә зург». 1795-гч җилд Фёдор Камык эврәннь мөңгәрн сиилврмүдән арвн хойр халхар барас һарһсмн. Дәкәд Карлсруэд евангелин чонҗин дотрк зурцснь күцәсмн.
1815-гч җилд лондона антиквар Кольнаж Фёдор Калмыкин «Эврә зург» һарһсмн. Фёдор Калмыкин зург Санкт-Петербургт Салтыков-Щедрина нертә Әрәсән үндсни дегтрин саңгд бәәнә.
Дурсхл
Әрәсәд Фёдор Калмыкин тускар түрүн болҗ бичсн күн — Свиньин Павел Петрович, «Төрскнә туск бичгүд» («Отечественные записки») седкүлин нәәрүлгч, Германьд Әрәсән Әәрмин генеральн штабт көдлҗ йовсн бәәҗ. 1813-гч җилд Лейпцигин бәрлдәнә хөөн Карлсруэг дәврәд һарч йовсн Александр I хааг дахҗ йовсмн. Тер цагт Свиньин Калмыкта таньлдсмн. Калмык дигтә тер саамд Әрәсән императориг тосхин төлә өргәг зургудар сергәҗәсмн.
2011-гч җиләс авн Хальмг Таңһчин эрдм-сурһулин болн номин Министерств Фёдор Калмыкин нертә мөрәг зурлһна халхар үүдәлә.
Темдглл
- ↑ Fedor Ivanovich // Artnet News — Artnet.
Утх-зокъял
- Johann Georg Meusel. Teutsches Künstlerlexikon. — Band 1. — С. 227.
- Meyers Konversations-Lexikon. . — 1888—1890. — Т. 4.
- Свиньин. Отечественные Записки // «С.Петерб. Ведом.». — 1861. — № 191.
- Свиньин. Отечественные Записки // «Иллюстр.». — 1861. — № 197.
- Свиньин. Отечественные Записки // «Воскрес. Досуг». — 1871. — № 50.
- // Известия Калмыкии. — 2011. — 30 Мөрн сарин.
- Лари Илюшкин. Знаменитые калмыки прошлого. — Элиста: ЗАОр «Джангар», 2010,. — С. 35—40.
Холвас
- Калмык, Фёдор Иванович // Большая русская биографическая энциклопедия (электронное издание). — Версия 3.0. — М.: Бизнессофт, ИДДК, 2007.
- Художники-графики.