Өөрдин зәңг (Өдрин соньн)

Өөрдин зәңг (орс. Ойратские известия) — Хальмг келәр бичгдҗ барглдсн түүк деерк хамгин түрүңк өдрин соньн. 1917-1918 җил җилмүдт тод бичгәр барлгдҗ һарчасн өдрин соньн.

Түүкнь

«Өөрдин зәңг» гидг нетрә өдрин соньна туск хамгин түрүңк дурдгдсн зүүлсин негнь болхла, моңһлч Владислав Котвичин «Моңһл овг-әәмгүдин дунд» гидг ниитлл болна. 1917 җилин ноябрь сард «Астраханский листок» гидг өдрин соньнд «Өөрдин зәңг»-иг дурдҗ, «1917 җилин ноябрь сарин 15-нд Әрәсәд Хальмгин «Өөрдин зәңг» гидг өдрин соньна түрүңк тойгнь брас һарв. Өмгәлгчин туслгч Н.О.Очировин нәәрүлһәр «Зәңг» өдр болһн барлгдад бәәх. Эн соньныг Хальмг улсин һардх төв хораһин алвн йосна бәәһүллһ һарһҗ, көтлвртән сойл, болвсрлын зөрлт, улс төрин медәллиг бәрмтлҗ бәәнә».

«Өөрдин зәңг» гидг соньн 1917-1918 җилмүдт Астраханьд барлгдад һардг бәәҗ. Соньн хойр келәр һардг бәәсн - ниитллмүдин өрәлнь Орс, Хальмг келн деер ниитлгддг бәәҗ. хальмг өгүллмүд болхла, хальмг үзгәр, тод бичгәр барлгддг бәәҗ. Эн өдрин соньна һарцгт өдр болһн һардг өдрин соньн гиҗ бичәтә бәәсн болв чигн, йосндан эннь хойр долан хонгт нег дәкҗ һардг бәәҗ. Ниитдән 5 тойг барлгдҗ һарв. Түрүңк тойгнь 1917 җилин ноябрь сарин 15-нд, сүүлңкнь 1918 җилин январь сард һарв. Эн соньна эрклгчнь Хальмгин сойн гегәрүлгч, ниигмин зүтклтн Очра Номт болдг бәәҗ. Соньн һарһхд Очра Номтд лармб гевш Боован Бадм, Петкин Церн, Оңкра Дорҗ болн Хадла Саңһҗ-Һәрә орлцҗ туслдг бәәҗ.

Түрүләд, «Өөрдин зәңг» гидг өдрин соньнь Хальмг улсин һардлһна төв хораһин алвн йосна бәәһүллһ бәәҗ, болв дарунь Хальмг хазгудын цергин засгин һазрин бәәһүллһ болсн болҗ.

Өдгә болхла, «Өөрдин зәңг» гидг өдрин соньна тойгуд Польшин Шинҗлх ухана академин архивд В.Л.Котвичин саңд хадһлгдҗ бәәнә.

Сурвлҗс

• Ташнинов Н. Ш., Очерки истории просвещения Калмыцкой АССР, КНИИЯЛИ, Элиста, 1969 г., стр. 24
• Дякиева Р., Б., Журналистика Калмыкии: история и современность, изд. Жангар, Элиста, 2001, стр. 5-6

Темдглл